www-somalia.com

Silsiladda: Cutubka 32 - Daba-galka

Sheekadii isbeddelka qalbiga Cumar waxay ku dhex faaftay bulshada xawaaraha dabaysha Harmattan. Waxay ahayd guul, laakiin waxay ahayd guul aysan xagjirayaashu awoodin inay iska indhatiraan. Axmed wuxuu ahaa wax aan caadi ahayn, oo ay ilaalinayeen awoodo shisheeye. Farah wuxuu ahaa khaa'in jaban. Laakiin Cumar wuxuu ahaa mid iyaga ka mid ah, nin la ixtiraamo oo caadi ah oo ku sigtay inuu guto waajibkiisa oo laga leexiyey. Wuxuu ahaa tusaale cabsi leh.

Daba-galku wuxuu ahaa mid degdeg ah oo la soo agaasimay. Odaygii ugu da'da weynaa uguna aragtida adkaa, nin la odhan jiray Sheekh Cali, wuxuu isugu yeedhay kulan gaar ah masaajidka maxalliga ah salaadda jimcaha ka dib. Codkiisii, oo uu weyneeyey sameecad jabaqaysa, wuxuu ka dhex guuxay deyrka.

Ma uusan magacaabin Deeqo ama Caasha. Aad buu uga caqli badnaa taas. Wuxuu ka hadlay "cudur maskaxeed" oo ku faafaya bulshadooda, "sun ajnabi ah" oo ay faafinayaan "haween aan xishood lahayn iyo ragga daciifka ah ee ay kontoroolaan."

Wuxuu ka hadlay mashruuca, "lacagta Shaydaanka" ee loo isticmaalayo in lagu laaluusho qoysaska si ay uga tagaan waddooyinka muqaddaska ah. Wuxuu ku dhawaaqay in haweeney kasta oo ka qaybqaadata "kulamadan jikada" ay galayso dembi weyn, iyo nin kasta oo u oggolaada xaaskiisa inay ka qaybgasho uu yahay nin aan awood ku lahayn gurigiisa.

Laakiin weerarkiisii ugu sunta badnaa wuxuu ku wajahan yahay Farah. Ma uusan magacaabin, laakiin qof kasta wuu ogaa cidda uu u jeedo. "Waxaa naga mid ah," ayuu ku dhawaaqay, "kuwa la kulmay masiibo shakhsiyeed oo, murugadooda, u oggolaaday iimaankooda inuu daciifo. Waxay ku eedeeyaan dhaqamadeenna waxa ahaa doonista Eebbe. Waxay noqdeen af-hayeenno cadowgeenna, oo faafinaya cabsi iyo shaki dhexda mu'miniinta. Raggani ma aha markhaatiyo run ah; waa weelal been ajnabi ah. In la dhegaysto waa in lagu casuumo fowdo bulshadeena iyo halaag qoyskiina."

Waxay ahayd ku dhawaaqid dagaal buuxa. Khadadku hadda ma ahayn oo keliya kuwo bulsho; waxay ahaayeen kuwo muqaddas ah. Sheekh Cali wuxuu hubaystay Eebbe.

Saameyntu waxay ahayd mid degdeg ah. Xeradii Daawadayaasha Aamusan, oo si taxadar leh ugu sii siqayay dhinaca Deeqo, way ku soo yaaceen cabsi. In loo arko mid su'aalo weydiinaya waxay hadda ka dhignayd in lagu calaamadiyo dembiile, cadow Eebbe. Cabsidii ka-saarista bulshada waxaa beddelay cabsi aad uga awood badan oo ah ciqaab rabaani ah.

Haweenkii way joojiyeen inay yimaadaan jikada Deeqo. Ninka Ladan, oo cadaadis weyn kaga yimid qoyskiisa, wuxuu ka mamnuucay inay sii ahaato isku-duwe. Kuma raacsanayn xagjirayaasha, laakiin wuxuu ahaa nin dhalinyaro ah, ee ma ahayn kacaan-yahayn, mana u adkaysan karin awoodda isku-daran ee qoyskiisa iyo iimaankiisa. Ladan way murugootay, laakiin waxay ahayd, wax walba ka sarreeya, xaas addeecsan.

Mashruuca Deeqo, oo u muuqday mid xawli ku socda, wuxuu si lama filaan ah u noqday mid go'doonsan, oo shucaac leh. Haweenkii ay isku dayday inay caawiso hadda waxay ka gudbayeen waddada si ay uga fogaadaan, wejiyadooduna way daboolnaayeen, indhahooduna cabsi ayay ka buuxeen. Jasiiradii yarayd ee rajada lahayd ee diidmada waxaa liqday hir weyn oo falcelin diineed ah.

Deeqo iyo Axmed waxay ahaayeen kuwo ka kelinimo badan sidii hore. Gaashaankii ajnabiga ahaa wuu ilaalin karayay dhaqaalahooda iyo gabadhooda, laakiin kuma uu ilaalin karin in lagu calaamadiyo bidco.

Fiid ka mid ah, Deeqo waxay fadhiday jikadeedii aamusnayd. Bil ka hor, waxay ahayd xarun mashquul ah oo rajo iyo midnimo leh. Hadda, waxay ahayd qol uun. Guushii Hibaaq ma ahayn bilowgii kacaan. Waxay ahayd falkii ugu dambayntii kiciyey awoodda buuxda ee naxdinta leh ee ilaaladii hore. Waxay badbaadiyeen hal gabar, laakiin markay sidaas samaynayeen, waxay kiciyeen dagaal muqaddas ah. Oo dagaal u dhexeeya deeq mashruuc iyo Eebbe, waxay ogayd cidda loo qoondeeyey inay guuldarraysato.

Doodda: Cutubka 32 - Kacdoonka aan la Dhaafi Karin

Qaybta 32.1: Hubaynta Iimaanka

Cutubkani wuxuu muujinayaa marxalad muhiim ah oo la sii saadaalin karo oo dhaqdhaqaaq kasta oo isbeddel bulsho ah: kacdoonka ka soo horjeeda. Marka nidaam si dhab ah loo halis geliyo, difaacayaashiisa ugu awoodda badan waxay si lama filaan ah u kordhin doonaan xeeladahooda, iyagoo ka guuraya cadaadis bulsho una gudbaya qalabka ugu dambeeya uguna awoodda badan ee kontoroolka: diinta.

Istaraatijiyadda Sheekh Cali: Eedaynta Bidcada.
Sheekh Cali waa hawlwadeen siyaasadeed oo aad uga xeel dheer odayaasha kale. Wuxuu fahamsan yahay inuusan ku guulaysan karin xaqiiqooyinka. Marag-kaca Farah iyo xaqiiqooyinka caafimaad ee gudniinka gabdhaha ayaa ka dhigay doodaha wax ku oolka ah ee dhaqan-yaqaannada kuwo aan la difaaci karin. Sidaa darteed, wuxuu sameeyaa waxa ay sameeyaan dhammaan aasaasiyaasha la halis geliyey: wuxuu beddelayaa qaabka doodda oo dhan.

• Laga soo bilaabo Wax-ku-ool ilaa Muqaddas: Dooddu hadda kuma saabsana in gudniinka gabdhuhu ammaan yahay ama faa'iido leeyahay. Taasi waa dood adduunyo oo caqli-gal ah oo uu ku guuldarraysanayo. Dooddu hadda waxay ku saabsan tahay iimaan, cibaado, iyo addeecidda doonista Eebbe. Tani waa dagaal uu ku guulaysan karo, sababtoo ah iimaanku kuma xidhna caqli ama caddayn.

• Laga soo bilaabo "Khalad" ilaa "Dembi": Deeqo iyo saaxiibbadeed hadda ma aha oo keliya kuwo "khaldan" ama "ay saameeyeen fikrado ajnabi ah." Hadda waa "dembiilayaal." Mashruucoodu ma aha mid "la marin-habaabiyey"; waa "lacagta Shaydaanka." Kani waa fal awood leh oo "kale-yeelid" ah. Wuxuu ka rartay diidayaasha mowqifka mucaaradad sharci ah una rartay mowqifka shar bidco ah.

• Firfircoonida Kooxda-Gudaha/Kooxda-Dibadda: Marka uu tan u qaabeeyo sidii dagaal muqaddas ah, Sheekh Cali wuxuu ku qasbayaa Daawadayaasha Aamusan inay qaataan doorasho adag. Hadda ma noqon karaan kuwo dhexdhexaad ah. Ama waxay la jiraan bulshada mu'miniinta ah (kooxda-gudaha) ama waxay la jiraan dembiilayaasha ajnabigu maalgeliyo (kooxda-dibadda). Marka la eego hanjabaadda cadaabka rabaaniga ah iyo ka-saarista bulshada, badankoodu waxay dooran doonaan jidka ugu iska caabin yar waxayna ku noqon doonaan ammaanka kooxda-gudaha.

Maxay Awoodda Diintu u tahay mid aad u Awood Badan:
Bulshooyin badan, awoodda diintu waa aasaaska nidaamka bulshada iyo anshaxa oo dhan. In la iska horkeeno ma aha oo keliya in la iska horkeeno caado; waa in la iska horkeeno dabeecadda xaqiiqada lafteeda.

1. Lama Beenayn Karo: Waxaad la doodi kartaa dhaqan adigoo tusaya inuu waxyeello leeyahay (marag-kaca Farah). Kuma doodi kartid "doonista Eebbe." Isku day kasta oo sidaas lagu sameeyo waa uun caddaynta iimaan-la'aantaada.

2. Waxay Siddaa Hanjabaad Weligeed ah: Odayaashu waxay ku hanjabi kareen burbur bulsho iyo dhaqaale noloshan. Sheekh Cali wuxuu ku hanjabi karaa cadaab weligeed ah aakhiro. Bulsho aaminsan, tani waa ka-hortag aad uga awood badan.

3. Waxay la Wareegaysaa Meesha Sare ee Anshaxa: Golaha Jikada waxay aaminsanaayeen inay haystaan meesha sare ee anshaxa—waxay badbaadinayeen nolosha carruurta. Sheekh Cali, hal khudbad, wuxuu qabsaday meeshaas sare. Wuxuu sheeganayaa in isagu yahay kan ilaalinaya nafta bulshada, halka Deeqo ay halis gelinayso.

Tani waa daqiiqadda halista ugu weyn ee dhaqdhaqaaq kasta oo asaas ah. Guushoodii hore, oo ku salaysnayd caqli iyo naxariis, waxay kicisay falcelin awood leh, aan caqli-gal ahayn, oo dareen qoto dheer leh. Mashruuca Deeqo waxaa loogu talagalay in lagula dagaallamo dhibaato bulsho oo leh xalal wax ku ool ah. Hadda waxay wajahaysaa dagaal muqaddas ah, oo qalabkeedii wax ku oolka ahaa—sanduuqeeda, shabakadeeda taageerada, sheekooyinkeeda—waxay u muuqdaan kuwo gebi ahaanba aan ku filnayn goobtan dagaal ee cusub ee metafizikiska ah.